Toshkent va viloyatning beshta tumanidagi issiqxonalar uchun yangi ekologik talablar taklif etildi

O‘zbekiston Ekologiya va iqlim o‘zgarishi milliy qo‘mitasi Toshkent shahri hamda Toshkent viloyatining beshta tumanidagi issiqxona xo‘jaliklari uchun maxsus ekologik rejim joriy etishni nazarda tutuvchi hukumat qarori loyihasini taqdim etdi.

Yangi talablarni Yuqorichirchiq, Qibray, Yangiyo‘l, Zangiota va Toshkent tumanlaridagi issiqxonalarga tatbiq etish taklif qilinmoqda. Loyihaga ko‘ra, qattiq yoqilg‘idan foydalanadigan issiqxonalar 2026-yil 1-dekabrgacha boshqa energiya manbalariga o‘tishi kerak.

Muqobil energiya manbalari sifatida tabiiy va suyultirilgan gaz, elektr energiyasi, geotermal va quyosh energiyasidan foydalanish taklif etilmoqda. Issiqlik elektr stansiyalarining ikkilamchi issiqligidan ham davlat ekologik ekspertizasining ijobiy xulosasi mavjud bo‘lganda foydalanish mumkin bo‘ladi.

Chiqindilar va atmosferaga chiqariladigan gazlarga talablar

Loyihaga ko‘ra, qattiq yoqilg‘idan foydalanishga chiqindilarni tozalash, avtomatik monitoring, onlayn kameralar o‘rnatish va chiqindilar bilan ishlash talablariga rioya qilingan taqdirdagina ruxsat beriladi.

Shuningdek, avtomobil shinalari, plastmassa, rezina va maishiy chiqindilarni yoqish taqiqlanishi taklif etilmoqda.

Issiqxonalar uchun subsidiyalar va kreditlar

Uskunalar xaridiga sarflangan mablag‘ning 50 foizini qoplash uchun subsidiya ajratish taklif qilinmoqda. Bunda subsidiya miqdori har bir gektar uchun 50 mln so‘mdan oshmasligi kerak.

Loyihada yana quyidagi choralar nazarda tutilgan:

• 7 yil muddatga yillik 14 foiz stavkada kreditlar ajratish;
• har bir monitoring stansiyasi uchun 350 mln so‘mgacha mablag‘ ajratish, to‘lovni esa besh yil davomida foizsiz bo‘lib-bo‘lib to‘lash imkoniyatini berish;
• O‘zbekistonda ishlab chiqarilmaydigan ayrim turdagi uskunalarni import qilishda 2030-yil 1-yanvargacha bojxona bojidan ozod etish.

Bundan tashqari, Ohangaron tumanida filtratlarni vaqtincha saqlash uchun maxsus rezervuar qurish rejalashtirilgan.

Hukumat qarori loyihasi hozircha qabul qilinmagan. Shu sababli unda ko‘rsatilgan talablar va qo‘llab-quvvatlash choralari hali kuchga kirmagan.